Είναι πολύ ενδιαφέρον να δούμε ποιες σελίδες επισκέπτονται περισσότερο οι επισκέπτες της Βικιπαίδειας. Θα προσπαθήσω να ξεδιαλύνω τα στοιχεία όπως εμφανίζονται σε μια αναφορά για τον Φεβρουάριο του 2008 (http://stats.grok.se/el/top).

Κατ’ αρχήν, οι περιορισμοί: το εργαλείο που χρησιμοποιήθηκε για την αναφορά, καταγράφει διευθύνσεις url και όχι ξεχωριστά άρθρα, δηλαδή οι ανακατευθύνσεις εμφανίζονται και αυτές ως «ξεχωριστές επισκέψιμες σελίδες» και αν θέλουμε την συνολική επισκεψιμότητα ενός άρθρου πρέπει να προσθέσουμε τα hits από όλες τις ανακατευθύνσεις του.

Πρώτα εμφανίζονται η σελίδα αναζήτησης και μετά η Κύρια Σελίδα, κάτι πολύ λογικό, ένας επισκέπτης θα περάσει μόνο μια φορά από την Κύρια Σελίδα, αλλά αν ψάχνει κάτι θα περάσει αρκετές φορές από την αναζήτηση. Ακολουθούν οι Πρόσφατες αλλαγές μια σελίδα που μάλλον χρησιμοποιούν περισσότερο οι συντάκτες της Βικιπαίδειας, αλλά η περίοπτη θέση της στο μενού την κάνει να την επισκέπτονται και απλοί επισκέπτες. Τέταρτη φαίνεται η αίτηση για τυχαία σελίδα, κάτι που δεν περίμενα ότι θα χρησιμοποιούσαν αρκετοί για να περιηγηθούν σε μια εγκυκλοπαίδεια. Αυτό μας δίνει μια ένδειξη ότι οι επισκέπτες δεν έρχονται πάντα για να ψάξουν κάτι συγκεκριμένο, αλλά και απλά για να μάθουν κάτι γενικότερα.

Και φτάνουμε στα πρώτα άρθρα… Ομολογώ ότι γέλασα με την καρδιά μου, βλέποντας ως άρθρο πρώτο σε επισκεψιμότητα τις στάσεις στο σεξ. Έχουν κυκλοφορήσει αρκετές φορές αναλύσεις για το ευρύτερο ίντερνετ ότι δημοφιλέστερη λέξη στις μηχανές αναζήτησης (π.χ. google) είναι το sex, αλλά εδώ επιβεβαιωνόμαστε ότι αυτό ισχύει και για τους έλληνες χρήστες. Η επόμενη καταχώρηση (Μακεδονιά) μάλλον είναι λόξιγκας του προγράμματος (18.000 επισκέψεις σε μια ημέρα [1]) οπότε την θεωρούμε λάθος και δεύτερο σε επισκεψιμότητα άρθρο είναι η Ελλάδα. Αρκετά λογικό. Ακολουθούν άλλες δύο σελίδες από το μενού, και μετά το γνωστό Prison Break ενώ λίγο παρακάτω βλέπουμε και το άρθρο για τον πρωταγωνιστή του Γουέντγουορθ Μίλλερ. Σε συνδυασμό με τις εμφανίσεις των άρθρων Παναγιώτης Βαρώτσος και σεισμός αντιλαμβανόμαστε ότι ένα μεγάλο μέρος των επισκεπτών οδηγείται εδώ για να πληροφορηθεί για σημαντικά θέματα που έρχονται στην επικαιρότητα καθώς τα τελευταία είχαν κάθετη αύξηση των επισκεπτών τους με τον σεισμό της 14 Φεβρουαρίου [2] [3]. Ξεκάθαρα φαίνεται και από την επισκεψιμότητα του άρθρου Μακεδονία [4], Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας [5] κλπ. καθώς και στο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος που έχει φθίνουσα πορεία όσο περνάει ο καιρός μετά τον θάνατό του [6] . Αντίθετα άλλα άρθρα έχουν σταθερά μεγάλη επισκεψιμότητα, π.χ. Κύπρος [7], Αθήνα [8], Παρίσι [9], και φυσικά το πέος [10] (να μην ξεχνιόμαστε…). Στην περίπτωση της Κύπρου βέβαια, το άρθρο Δημήτρης Χριστόφιας είχε άνοδο την περίοδο γύρω από τις εκλογές όπου εκλέγηκε πρόεδρος [11].

Πέρα από αυτά, τα περισσότερο επισκέψιμα άρθρα είναι κλασσικά πράγματα, γεωγραφία (Ευρώπη, Ελλάδα, Γαλλία), σημαντικά πρόσωπα (Οδυσσέας Ελύτης, Αλέξανδρος ο Μέγας, Ευγένιος Τριβιζάς, Κωστής Παλαμάς, Πάμπλο Πικάσο), θέματα ιστορικά τοπικά ή παγκόσμια (Αρχαία Ελλάδα, Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος), βιολογία (ελιά, λύκος, καφέ αρκούδα). Είναι λογικό να πιστέψουμε ότι αυτό το είδος των άρθρων έχει περισσότερες ελπίδες να αποτελέσουν σωστά άρθρα με τις προδιαγραφές που έχει υιοθετήσει η Βικιπαίδεια (αξιόλογα άρθρα: ουδετερότητα, επαληθευσιμότητα, όχι πρωτότυπη έρευνα) καθώς σε αυτά μπορεί να βρει εφαρμογή η αρχή «όσο περισσότερα μάτια, τόσο λιγότερα λάθη«, και επίσης ότι αυτά είναι που λείπουν κυρίως από το ελληνικό διαδίκτυο. Όπως έχω γράψει και άλλες φορές, στο ελληνικό διαδίκτυο περισσεύουν οι σελίδες με προσωπικές απόψεις, σελίδες θαυμαστών, σελίδες χαβαλέ, αλλά υπάρχει τρομερή έλλειψη από σοβαρό και ουσιαστικό περιεχόμενο για σημαντικά θέματα. Η Βικιπαίδεια καλύπτει ένα μεγάλο μέρος αυτού του κενού, και πρέπει να φροντίσουμε να καλύψουμε όσο περισσότερο γίνεται.

Έχω κάνει αρκετές συζητήσεις για το σημείο στο οποίο βρίσκεται η ελληνική Βικιπαίδεια, έχω δει διάφορες συγκρίσεις ανάμεσα σε αυτήν και την αγγλική Βικιπαίδεια, έχω διαφωνήσει με κάποιους για το επίπεδό της είτε το θεωρούν καλύτερο είτε το θεωρούν χειρότερο από ότι το βλέπω εγώ. Καθώς πρόκειται για ένα θέμα που πρέπει να μας απασχολήσει για να αντιληφθούμε ποιά είναι η πορεία μας και τυχόν λάθη που πρέπει να διορθώσουμε ή βελτιώσεις που δεν έχουμε εφαρμόσει, επιχειρώ μια καταγραφή πληροφοριών και τυχόν συμπεράσματα που θα προκύψουν από αυτές.

Άρθρα

Σύνολο άρθρων στην ελληνική βικιπαίδεια όπως δίνεται από τα στατιστικά: 33774 ^[1].

Επέκταση

Άρθρα σημασμένα με {{επέκταση-xxxxx}}: : 3704 μοναδικά άρθρα [διπλομετρώντας περίπου 4900 (μετρώντας τα άρθρα που περιλαμβάνονται στις υποκατηγορίες, ορισμένα μπορεί να βρίσκονται ταυτόχρονα σε δύο κατηγορίες)]^[2]. Εδώ πρέπει να σημειώσω για την δομή της ταξινόμησης των επεκτάσιμων άρθρων, ότι ορισμένες κατηγορίες χρειάζονται αναδιάταξη (βρίσκονται ταυτόχρονα σε κατηγορία και στην μητρική της, ή απ’ευθείας στην κεντρική).

Άρθρα σημασμένα με {{βελτίωση}}: 131 ^[3]. Τα άρθρα εδώ βρίσκονται σε διάφορες καταστάσεις, από άρθρα που ξεφεύγουν οριακά από stub έως σχετικά ανεπτυγμένα άρθρα που απλώς θεωρούνται μικρά λόγω της σημαντικότητας του θέματος. Τυπικά τα περισσότερα άρθρα που δεν είναι αξιόλογα θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται εδώ εφόσον έχουν περιθώριο βελτίωσης οπότε η τοποθέτηση του προτύπου είναι μάλλον αυθαίρετη/υποκειμενική.

Έχω αμφιβολίες για την χρησιμότητα αυτών των κατηγοριών και γενικά της σήμανσης των άρθρων προς επέκταση, αλλά δεν είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Πιστεύω πως στο μέλλον θα πρέπει να σκεφτούμε αν είναι καλύτερο να αφαιρεθεί η ένδειξη από το ίδιο το άρθρο και να μεταφερθεί στην σελίδα συζήτησης ως μέρος ενός συστήματος ταξινόμησης βικιεπιχειρήσεων αντίστοιχο με το αγγλικό. Σίγουρα πάντως θα προτείνω την απόκρυψη των κατηγοριών επέκτασης από το άρθρο, καθώς αφορούν διαχειριστική και όχι εγκυκλοπαιδική κατηγοριοποίηση.

Άρθρα που χρειάζονται διορθώσεις γλωσσικές ή μορφοποίησης

Υπάρχουν 509 άρθρα με σήμανση {{επιμέλεια}} ^[4]. Εδώ έχουμε διάφορα άρθρα με διάφορα προβλήματα. Άρθρα με πολλά ορθογραφικά λάθη, άρθρα που χρειάζονται μορφοποίηση και δημιουργία συνδέσμων, άρθρα που είναι ριγμένα χύμα. Πολλά από αυτά είναι πάρα πολύ καλά κείμενα που με λίγη επιμέλεια θα είναι πάρα πολύ καλά άρθρα, ορισμένα πιθανότατα να χρειάζονται διαγραφή όχι επειδή χρειάζονται επιμέλεια αλλά επειδή δεν είναι εγκυκλοπαιδικά ή απλώς μπορούν να συγχωνευθούν.

Υπάρχουν 58 άρθρα σε διάφορα στάδια μετάφρασης, από πλήρως αγγλικό κείμενο εώς μεταφρασμένα άρθρα με ελάχιστο αγγλικό κείμενο ^[5]. Βλέπω διπλές κατηγορίες και άρθρα που μένουν αιώνια αμετάφραστα. Πιθανότατα να χρειάζεται να διαγραφούν άμεσα, ώστε να μην απωθούν χρήστες που θα μπορούσαν να γράψουν κάτι από μόνοι τους.

Άρθρα που χρειάζονται διορθώσεις στην ουσία του περιεχομένου

Υπάρχουν 317 άρθρα για προβλήματα όπως απουσία παραπομπών και αμφισβητούμενη ακρίβεια ή ουδετερότητα ^[6]. Δυστυχώς ορισμένα από αυτά βρίσκονται με αιώνια σήμανση αντί να διορθωθούν. Μάλλον είναι παρεξηγημένη η έννοια της σήμανσης – είναι πρόσκληση για συζήτηση/διόρθωση και όχι απλώς αποποίηση ευθύνης.

Ποιότητα άρθρων, κάλυψη θεμάτων

Το περισσότερο ενδιαφέρον κομμάτι. Είναι γενικώς αποδεκτό ότι υπάρχουν πάρα πολλά καλά άρθρα στην Βικιπαίδεια.

Επί του παρόντος υπάρχουν 45 αναγνωρισμένα αξιόλογα άρθρα, και η προσωπική μου εκτίμηση είναι ότι υπάρχουν τουλάχιστον διπλάσια άρθρα που χρειάζονται ελάχιστη ακόμη επεξεργασία για να φτάσουν σε αυτό το σχεδόν τέλειο επίπεδο.

Δυστυχώς τα ποιοτικά άρθρα είναι κατανεμημένα ανισομερώς στους διάφορους τομείς. Γενικώς καλά άρθρα υπάρχουν σε τομείς όπως η ζωγραφική, η ιστορία, η αρχαιολογία και μερικούς ακόμη, ενώ άλλοι τομείς όπως κλασική φυσική, απλή αριθμητική, βιολογία κλπ. είναι σχεδόν απόντες.

Σχετικά με την πάγια θέση μου, δηλαδή ότι δυστυχώς ακόμη, η Βικιπαίδεια περιλαμβάνει άρθρα που δεν θα περίμενε να βρει κάποιος σε μια συνηθισμένη εγκυκλοπαίδεια, αλλά δεν περιλαμβάνει άρθρα που θεωρείται δεδομένο ότι θα υπάρχουν σε οποιαδήποτε εγκυκλοπαίδεια: Δυστυχώς επιβεβαιώνομαι. Από ένα κατάλογο 1000 άρθρων που θεωρούνται τα σημαντικότερα άρθρα που θα πρέπει να περιλαμβάνει οποιαδήποτε γενική εγκυκλοπαίδεια^[7], 277 δεν υπάρχουν καθόλου, 541 είναι προς επέκταση, 179 είναι τυπικού μεγέθους άρθρα (10-30k), και μόνο 55 είναι μεγάλα άρθρα (> 30k)^[8] (από τα οποία 13 αξιόλογα).

Παραβίαση Πνευματικών Δικαιωμάτων

Εδώ πάμε καλά, υπάρχουν μόνο 3 δεν υπάρχουν άρθρα σημασμένα ως προβληματικά ^[9], ελπίζοντας να μην υπάρχουν περιπτώσεις που απλώς δεν έγιναν αντιληπτές. Να σημειώσω ότι πλέον είναι συνηθέστερο να διαγράφεται αμέσως ένα άρθρο όταν είναι εμφανές ότι δεν είναι ο συντάκτης του περιεχομένου αυτός που το ανέβασε, αντί να ζητάμε άδεια εκ των υστέρων.

Εικόνες

To σύνολο αρχείων στην ελληνική βικιπαίδεια είναι 6773. Σε γενικές γραμμές υπάρχει ικανοποιητική κάλυψη των άρθρων σε συνδυασμό με τα Commons. Από πέρυσι έχουμε κατορθώσει να περιορίσουμε τον αριθμό των εικόνων με προβληματικά πνευματικά δικαιώματα και παρουσία στην Βικιπαίδεια. Ένα σημαντικό βήμα που πρέπει να γίνει είναι το ξεκαθάρισμα εικόνων που δεν καλύπτουν τα κριτήρια εύλογης χρήσης.

Παραπομπές

1. 1 ^ Στατιστικά Βικιπαίδειας
2. 2 ^ Άρθρα προς επέκταση
3. 3 ^ Βελτίωση
4. 4 ^ Επιμέλεια
5. 5 ^ Άρθρα προς διόρθωση μετά τη μετάφραση: 2, Άρθρα προς μετάφραση: 53, Αμετάφραστα άρθρα: 1, Προσεγγιστικές μεταφράσεις: 3, σύνολο: 58 άρθρα
6. 6 ^ Άρθρα που χρειάζονται παραπομπές: 237, Άρθρα με θέματα αμφίβολης σπουδαιότητας: 20, Αμφισβητούμενη ακρίβεια: 8, Αμφισβητούμενη ουδετερότητα: 43, Ελληνοκεντρικά άρθρα: 9, σύνολο: 317 άρθρα
7. 7 ^ List of articles every Wikipedia should have
8. 8 ^ List of Wikipedias by sample of articles
9. 9 ^ Παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων

Ενα νέο blog ξεκινά. Ο φίλος μου ο Νίκος προετοιμάζεται για ένα καταπληκτικό και πολύ ενημερωτικό blog. Ο τίτλος του είναι Περπατώντας στην ελληνική ύπαιθρο. Μια γνωριμία με την Ελληνική Φύση μέσα απο πεζοπορικές διαδρομές στην Ελληνική ύπαιθρο.