Filed under: wikipedia
Το Σάββατο 11 Δεκεμβρίου ώρα 17:00 θα γίνει παρουσίαση της Βικιπαίδειας και εκμάθηση της βασικής λειτουργίας του wiki σε ανοιχτό κοινό. Η δράση γίνεται με συνδιοργάνωση από την Ένωση Ελλήνων Χρηστών και Φίλων ΕΛ/ΛΑΚ (greeklug). Θα μιλήσουν οι ArielGlenn, Knop92 κι εγώ.
Χώρος της παρουσίασης θα είναι το Εργαστήριο Η/Υ του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, 2ος όροφος, αίθουσα/εργαστήριο 213.
Χάρτες και τρόποι μετάβασης.
[gmap]
8 Δεκεμβρίου 2010
Εδώ και κάποιες εβδομάδες έχει ξεκινήσει η λειτουργία της ελληνικής DBpedia. Η DBpedia είναι ένα project για την εξαγωγή, διασύνδεση και επαναχρησιμοποίηση δομημένης πληροφορίας διαμέσου του Web από την Wikipedia. Τα δεδομένα που αντλούνται μπορούν να είναι αντικείμενο επεξεργασίας από λογισμικό και να διασυνδεθούν με οποιοδήποτε τρόπο, προσφέροντας δυνατότητες για απίστευτες εφαρμογές. Η δημιουργία αντίστοιχης βάσης με δεδομένα από την ελληνική βικιπαίδεια (και βεβαίως διασυνδεδεμένα με τα αντίστοιχα από την αγγλική) πρώτα από όλα μπορούν να μας οδηγήσουν σε:
- καλύτερη διαχείριση και οργάνωση της πληροφορίας εντός της βικιπαίδειας,
- ενημέρωση και διορθώσεις για αναντιστοιχίες πληροφοριών σε σχέση με την αγγλική ή ακόμη και άλλες πηγές πληροφοριών,
- χρήση τους από εφαρμογές τρίτων web based ή όχι εφαρμογών, διαμοιράζοντας τις πληροφορίες της βικιπαίδειας σε μεγάλο αριθμό ανθρώπων ακόμη και αν δεν την επισκεφτούν άμεσα, γεμίζοντας στην ουσία το διαδίκτυο με συνδέσμους προς άρθρα της βικιπαίδειας.
Το ελληνικό project διοργανώνεται από το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Μαθηματικών του ΑΠΘ που χρηματοδοτείται και εδράζεται στο Δήμο Βέροιας Η δημιουργία της πρώτης έκδοσης της ελληνικής DBpedia έγινε από τους μεταπτυχιακούς φοιτητές του ΠΜΣ στην Επιστήμη του Διαδικτύου στα πλαίσια της εργασίας τους για το μάθημα “Επεξεργασία Πληροφορίας στο Διαδίκτυο” με επιβλέποντα τον δρ. Χαράλαμπο Μπράτσα. Σημειώνω ότι ακόμη και η δημιουργία του τοπικού project είναι αρκετά πρωτοποριακή, καθώς πρόκειται για μόλις την τρίτη διεθνή έναρξη πλην της αγγλικής, αλλά είναι ήδη σε περισσότερο δυναμική πορεία.
Σύντομα οι μεταπτυχιακοί φοιτητές θα ενημερωθούν σχετικά με την λειτουργία των προτύπων και ιδιαίτερα των κουτιών πληροφοριών (infoboxes) που είναι και στο άμεσο ενδιαφέρον της DBpedia. Αργότερα θα υπάρχει έντονη και αμφίδρομη διοχέτευση ιδεών και παρατηρήσεων με σκοπό την παράλληλη βελτίωση.
Η ουσία και η χρησιμότητα του παραπάνω project, είναι όπως τέθηκε σε ένα παράδειγμα από χρήστη της ΒΠ, ότι η dbpedia θα τραβά συγκεκριμένες πληροφορίες από άρθρα της wikipedia και θα τις αποθηκεύει σε δομημένη μορφή (σε μορφή δενδρική σε κάποιο object ή οντολογία), ώστε να μπορεί να γραφεί κώδικας που να χρησιμοποιεί αυτές τις πληροφορίες.. πχ. θα μπορούσε να γραφεί κώδικας για κινητά τηλέφωνα που χρησιμοποιώντας το gps στίγμα του κινητού να καταλαβαίνει σε ποια πόλη είσαι και να εμφανίζει συνοπτικές πληροφορίες για την πόλη. Θα ήταν δύσκολο να αντλήσει συγκεκριμένες πληροφορίες (π.χ. αριθμός κατοίκων, υψόμετρο, ενδεικτική φωτογραφία πόλης, σημαία πόλης κλπ) από την wikipedia (κάνοντας parse το κείμενο της wikipedia) αλλά θα είναι εύκολο να παίρνει τα δεδομένα δομημένα κατευθείαν από το dbpedia.
Αυτό το πράγμα δεν θα μπορούσε να γίνει μόνο μέσα από την Βικιπαίδεια, κυρίως επειδή τα meta-data θα πρέπει να είναι σε ένα machine-readable format. Για παράδειγμα οι πληροφορίες για κάθε χώρα υπάρχουν στο αντίστοιχο infobox, αλλά για να γίνει χρήση από κάποιο πρόγραμμα, θα πρέπει να μπορέσει να τα διαβάσει πρώτα. Αυτό είναι που κάνει η dbpedia, εξάγει τα δεδομένα από τα αντίστοιχα infoboxes και τα διανέμει με μορφή που μπορούν να διαβάσουν τα προγράμματα. Μόνο σε πολύ μικρό βαθμό τα άρθρα της ΒΠ μπορούν να έχουν ενσωματωμένα μεταδεδομένα (π.χ. microformats). Άλλες μορφές (RDF/XML, JSON κλπ.) αλλά και ευρετήρια, αναζήτηση και συνδυασμός των δεδομένων, δεν είναι δυνατό να υπάρχουν χωρίς σχετική επέκταση του λογισμικού (π.χ. Semantic MediaWiki) κάτι που είναι αρκετά δύσκολο, ακριβό και πολύπλοκο να γίνει. Αλλά η DBpedia δεν κάθεται απλά στην εξαγωγή των δεδομένων από την ΒΠ: μέσω αυτής μπορεί να γίνει συνδυασμός δεδομένων και από άλλες πηγές από όπου εξάγονται παρόμοιες πληροφορίες.
10 Νοεμβρίου 2010
H Europeana, η ψηφιακή βιβλιοθήκη που δημιουργήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, εξέδωσε μια διακήρυξη για το public domain (κοινό κτήμα).
Η διακήρυξη ξεκινά με τις ακόλουθες αξιώσεις:
Η Europeana, η ψηφιακή βιβλιοθήκη, μουσείο και αρχείο της Ευρώπης, ανήκει στο κοινό και πρέπει να αντιπροσωπεύει το κοινό συμφέρον.
Το κοινό κτήμα είναι το υλικό από το οποίο η κοινωνία παράγει γνώση και δημιουργεί νέα έργα πολιτισμού.
Το να έχουμε υγιές και αναπτυσσόμενο Κοινό Κτήμα είναι θεμελιώδες για την κοινωνική και οικονομική ευμάρεια της κοινωνίας.
Η ψηφιοποίηση του Κοινού Κτήματος δεν δημιουργεί νέα δικαιώματα επάνω του: έργα που βρίσκονται στο Κοινό Κτήμα σε ανάλογη μορφή συνεχίζουν να είναι Κοινό Κτήμα και όταν έχουν ψηφιοποιηθεί.
Το υπόλοιπο της διακήρυξης αναλύει και επιβεβαιώνει πολλά από τα σημεία που είχα αναφέρει στο σχετικό άρθρο μου NPG vs public domain. Η περίπτωση της National Portrait Gallery του Λονδίνου, αφορούσε την διεκδίκηση από την πινακοθήκη, των πνευματικών δικαιωμάτων (με αντίστοιχη εφαρμογή περιορισμών) για πίνακες ζωγραφικής που είναι κοινό κτήμα καθώς οι δημιουργοί τους έχουν πεθάνει εδώ και αιώνες. Είχα γράψει τότε, «εάν ιδρυτικός σκοπός της πινακοθήκης ήταν να διευκολύνει την πρόσβαση του κοινού σε όλα αυτά τα πορτραίτα, τότε το να θέτει περιορισμούς στον τόπο και χρόνο δημοσίευσης δεν έρχεται σε αντίθεση με τον σκοπό του;» Η Europeana με επιβεβαιώνει διακηρύσσοντας ότι παρόμοιοι οργανισμοί «[...] πρέπει να διασφαλίσουν ότι έργα που είναι Κοινό Κτήμα να είναι προσβάσιμα σε όλη την κοινωνία, κάνοντάς τα διαθέσιμα όσο είναι ευρέως δυνατό. Είναι σημαντικό για τους οργανισμούς μνήμης να αναγνωρίσουν ότι ως φύλακες του κοινού μας πολιτισμού και γνώσης παίζουν κεντρικό ρόλο στο να ενδυναμώσουν την δημιουργικότητα των πολιτών και να παρέχουν τα ακατέργαστα υλικά για την σύγχρονη πολιτισμική, επιστημονική, τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη.»
Ας ελπίσουμε ότι η διακήρυξη της Europeana θα ληφθεί υπόψη και θα ταρακουνήσει αρκετούς από τους ιθύνοντες των ελληνικών μουσείων και αρχείων που διαφυλάσσουν το υλικό που διαθέτουν θέτοντας περιορισμούς και το πουλώντας το σαν να τους ανήκει. Πόσο ευχάριστο, πόσο υπεύθυνο και πραγματικά ουσιαστικό θα ήταν εάν τα προγράμματα ψηφιοποίησης που διαφημίζουν όλοι αυτοί οι οργανισμοί, είχαν ως αποτέλεσμα την ελεύθερη διάθεση αυτού του υλικού στο διαδίκτυο; Πόσο άχρηστη είναι αυτή η ψηφιοποίηση όταν αυτή παραμένει «κλειδωμένη» στους υπολογιστές του κάθε ιδρύματος; Ένα ανέκφραστο ακόμη όραμα, είναι η συνεργασία της Wikipedia και με ελληνικά ιδρύματα για την φιλοξενία του ψηφιοποιημένου υλικού στα εγχειρήματα του Wikimedia. Κάτι αντίστοιχο με αυτό που έχουν κάνει ιδρύματα (μουσεία, αρχειοθήκες, βιβλιοθήκες κλπ.) σε άλλα κράτη, που είχε ως αποτέλεσμα την ελεύθερη διάθεση εκατοντάδων χιλιάδων φωτογραφιών στο Wikimedia Commons. Ας ελπίσουμε να γίνει κάποτε δυνατό.
10 Μαΐου 2010
Copyleft άδεια χρήσης σε περιοδικό του 1960; Υπήρχε λόγος.
Συνέχεια 1 Οκτωβρίου 2009
Επόμενη Σελίδα
Προηγούμενη σελίδα
Free Software Foundation